Ga naar de inhoud
Jos Heymans

Het ongeduld van D66 om Forum voor Democratie te verbieden

D66 wil van Forum voor Democratie af, omdat die partij zich schuldig zou maken aan ondermijning van de rechtsstaat. Fractiebaas Jan Paternotte wil niet afwachten tot het kabinet komt met een nieuwe Wet op de Politieke Partijen. Minister Hanke Bruins Slot (CDA) wil die wet nog voor het einde van dit jaar indienen. Dat is best wel snel; Paternotte zou wat geduld kunnen opbrengen.

Nu lijkt de actie van D66 overhaast en onvoldoende doordacht. Het verwijt van onzorgvuldigheid ligt op de loer. En daar moet je mee oppassen als het gaat om inperking van democratische vrijheden. Hoe je het ook wendt of keert, het voorstel van Paternotte tast de vrijheid van politieke partijen aan. Ook al kan dat in sommige gevallen volstrekt terecht zijn.

D66, met in haar kielzog VOLT, is klaar met het gedrag van de Kamerleden van Forum. De bedreiging van partijgenoot Sjoerd Sjoerdsma ('Wacht maar, er komen tribunalen'), de insinuatie in de richting van Sigrid Kaag omdat zij op een Britse school heeft gezeten die ook spionnen opleidt, en de afbeelding van Ernst Kuipers met een nazivlag (in elkaar geknutseld door Pepijn van Houwelingen), is de partij meer dan zat. Ook andere partijen hebben er genoeg van. De verpakte oproep van Gideon van Meijeren om het kabinet weg te sturen door de Tweede Kamer te bezetten en desnoods geweld te gebruiken, was de bekende druppel.

'De partij lijkt weinig op te hebben met de democratische rechtsstaat. Zij omarmt liever het autoritaire regiem van Vladimir Poetin'

Van Meijeren is een meester in het treiteren, pesten van politieke tegenstanders en onwelgevallige journalisten. Hij zette verslaggever Merel Ek van SBS weg als een rioolrat en is van plan om meer journalisten 'met hun walgelijke praktijken' aan de schandpaal te nagelen. Alsof de vrijheid van meningsuiting niet voor iedereen geldt, maar uitsluitend voor mensen die het gedachtegoed van Forum aanhangen.

De partij lijkt weinig op te hebben met de democratische rechtsstaat. Zij omarmt liever het autoritaire regime van Vladimir Poetin, die verkiezingen naar zijn hand zet, politieke tegenstanders laat oppakken, mensenrechten negeert en dat allemaal legitimeert door een in een democratisch sausje gedoopt nepparlement.

'Dat krijgt Forum voor Democratie met vijf Kamerleden niet voor elkaar. Dus dan moet het volk door ophitsing in opstand komen.'

Om in een democratie als de onze een kabinet naar huis te sturen, heb je een meerderheid nodig van gekozen volksvertegenwoordigers. Maar dat krijgt Forum voor Democratie met vijf Kamerleden niet voor elkaar. Dus dan moet het volk door ophitsing in opstand komen. Een meerderheid heeft Van Meijeren niet nodig, 'kleine aantallen geven ook veel impact'.  Raadspensionaris Johan de Witt, een soort minister-president avant la lettre, heeft dat precies 350 jaar geleden aan den lijve ondervonden. Democratie, het staat in de partijnaam van Forum maar Baudet en consorten kennen de betekenis ervan niet.

Het verdient wellicht de voorkeur om de partij vanwege haar (wan)gedrag zoveel mogelijk te negeren. Niet als kabinet weglopen uit de Kamer, niet als door een wesp gestoken reageren op de pogingen tot uitlokking van de Forumleden. Want daar is het ze om te doen: ophef veroorzaken en de boel ontregelen. Niet om de belangen van hun kiezers te behartigen. Maar een cordon sanitaire werkt niet en zou ook niet erg democratisch zijn. Per slot van rekening zijn ook de FVD-Kamerleden democratisch gekozen.

'Het beschadigen van het aanzien van de politiek. Daar hebben we Forum niet nodig. Dat lukt de Kamer zonder FVD maar met Arib, Bergkamp en Wilders ook wel.'

Maar als de partij uitsluitend uit is op ordeverstoringen, op ondermijning van de rechtsstaat, dan is er dringend behoefte aan een wet met verbodsgronden voor politieke partijen die een bedreiging vormen voor de grondbeginselen van de democratische rechtsstaat. Die wet zal er wel komen, al duurt het iets langer dan Paternotte wil. Maar dan nog is het aan de rechter en niet aan de politiek om vast te stellen op welke gronden een partij verboden moet kunnen worden.

Maar niet voor het beschadigen van het aanzien van de politiek. Daar hebben we Forum niet voor nodig. Dat lukt de Kamer zonder FVD maar met Arib, Bergkamp en Wilders ook wel.

Jos Heymans is politiek columnist.